ิเมืองเชียงของ
ประวัติเมืองเขียงของ
แผนที่ อ.เชียงของ
สถานที่แหล่งท่องเที่ยว
โรงแรม - ที่พัก
บริษัททัวร์
ตารางเดินรถโดยสาร
ของกิ๋นคนเมือง
เมนูนี้ ชิมแล้วอร่อย
สถานบันเทิง ยามราตรี

ศิลปะ-วัฒนธรรม
สภาวัฒนธรรมตำบลเวียง
วัดหัวเวียง
วัดพระแก้ว
พระธาตุวัดหลวง
วัดศรีดอนชัย
วัดสบสม
วัดหาดไคร้
พระธาตุจอมเม็ง

หน่วยงานราชการ
จังหวัดเชียงราย
อำเภอเชียงของ
สภอ. เชียงของ
ด่านศุลกากรเชียงของ
เทศบาลเวียงเชียงของ
อบต.เวียงเชียงของ
รพ.สมเด็จพระยุพราชฯ

เชียงของเมือง Online
Web Board เชียงของ.เน็ต
Guestbook เชียงของ.เน็ต

ซื้อ-ขาย ที่ดิน อ.เชียงของ
ดูรายละเอียดที่นี่

จากใจคนทำเว็ป

โรงแรมบ้านริมน้ำ
โทร. 053 655 680

TAMMILA GUESTHOUSE
โทร. 053 791 234

พระธาตุวัดหลวง เป็นพระธาตุคู่บ้านคู่เมืองเชียงของซึ่งเป็นเมืองหน้าด่านของอาณาจักรล้านนา โดยจารึกฐานพระธาตุบอกอายุว่า สร้างเมื่อ พ.ศ. 1979 แต่ในจารึกวัดหลวงบันทึกการสร้างวิหารคั้งแต่ ปี พ.ศ. 1255 ซึ่งตำนานพื้นเมืองเชียงของก็บันทึกความเป็นมาของพระธาตุมีอายุยืนยาวคู่การสร้างเมืองเชียงของเช่นเดียวกัน ตำนานเมืองเชียงของเล่ากันว่า ในสมัยพระพุทธเจ้าเลียบโลกพร้อมพระอานนท์ ได้เสด็จมาถึงดอยลูกหนึ่งทางฝั่งซ้ายของแม่น้ำโขง ในภาษาบาลีเรียกว่า ขรนที ใกล้กับเมืองเมิงของลาว เรียว่า ผาตูบ แล้วประทับรอยพระบาทไว้ที่ผาแห่งนั้น จากนั้นเสด็จข้ามแม่น้ำโขงมาทางทิศตะวันตกเฉียงใต้ผาตูบอันเป็นที่อยู่ของชาวตำมิละ พระพทุธองค์ทรงสรงน้ำแล้วมาประทับบนก้อนศิลาคล้ายช้าง (น่าจะชื่อผาช้างตูบ) อยู่ในลำน้ำโขง ใกล้บริเวณเป็นที่อยู่ของชาวตำมิละหรือลัวะ มีหัวหน้าบ้านเข้ามาและหัวหน้าบ้านตำมิละก็ได้เล่าความเป็นอยู่ว่า พวกเขามีอาชีพค้าขาย ล่าเนื้อ หาปลา นับถือผีสาง เมื่อพระพุทธองค์ทรงสดับแล้ว ทรงมีพระเมตตาเทศนาธรรม ให้กลุ่มตำมิละถือศิลห้า เลิกเลี้ยงผี ให้ยึดพระรัตนตรัยเป็นที่พึ่ง พวกตำมิละก็เกิดศรัทธาในพระพุทธศาสนาด้วยใจจริง หันมายอมรับนับถือพระพุทธศาสนา หลังเสร็จจากการเทศนาธรรมแล้วพระพุทธองค์ก็จะเสด็จไปสู่ที่อื่น พระองค์ได้ประทานพระเกศาธาตุให้พวกตำมิละ 2 เส้น(องค์) พร้อมกำหนดสถานที่และวิธีการบรรจุพระเกศาธาตุให้แก่พวกตำมิละโดยให้ห่างจากที่ประทับตรงต้นขนุนออกไปข้างละเท่ากันทั้งซ้ายขวา ซึ่งเป็นที่มาของเจดีย์วัดหลวงและวัดแก้วในปัจจุบัน โดยทางซ้ายมือเป็นเจดีย์วัดหลวง ทางขวามือเป็นเจดีย์วัดแก้ว อย่างไรก็ตาม ยังมีตำนานจากหนังสือพ้นเมืองโบราณของวัดหลวงกล่าวถึงตำนานความเป็นมาของพระธาตุในสมัยพระพุทธเจ้าเลียบโลกเช่นเดียวกัน แต่มีการทำนายถึงผู้ที่จะมาก่อสร้างองค์พระธาตุเพิ่มเติมไว้ด้วย

ความเป็นมาของพระธาตุวัดหลวง ตามคำทำนายในตำนานเมืองเชียงของ ในหนังสือพื้นเมืองโบราณวัดหลวงว่า จะมีพระยาลวะจังกะราช ผู้ครองเมืองช้างแสน ผู้เป็นพระเชษฐาจะเป็นผู้มาครองเมืองนี้ และเป็นผู้ก่อสร้างพระธาตุ ซึ่งในเวลาต่อมา เจ้าเมืองเชียงแสนก็ส่งเจ้าอริยะมาสร้างเมืองเชียงของบริเวณบ้านร้างของพวกตำมิละหรือที่เรียกกันว่า บ้านร้างร้อยเต่า และเป็นผู้สร้างวัดตรงพระธาตุทั้งสอง โดยให้ชื่อวัดทางซ้ายมือว่า วัดไชยะสถาน วัดทางขวามือชื่อว่า วัดศรีบุญยืน แต่ในหนังสือพื้นเมืองโบราณวัดหลวงกล่าวถึงชื่อ มหาชัย เข้ามาสร้างเมืองและทำพิธีตามแต่กาลโบราณ หลังจากทำพิธีเสวยราชเรียบร้อยไป 7 วันแล้ว ได้มีควาญช้างนำช้างไปผูกกับเสาหินจารึกเหนือธาตุเก่าตั้งแต่ครั้งบ้านตำมิละ เทวดาองค์ที่รักษาธาตุจึงแสดงธาตุให้เจ้าพระยาเห็น โดยได้ถอดก้อนหินออกดั่งช้างถอนให้ออก เมื่อควาญช้างไปถึงก็พบศิลาจารึก ควาญช้างจึงไปกราบทูลพระยาไชยราช แล้วพระองค์ได้ส่งอำมาตย์ผู้รู้มาดูก็พบว่า สถานที่แห่งนั้นเป็นสถานที่สำคัญมีจารึกชัดเจน เมื่อพระยามหาไชยราชทราบความจึงรีบไป และเมื่ออ่านดูจารึกก็รู้ว่ามีจารึกถึงพระองค์ และเมื่อไปขุดดูที่ก้อนเหนือก็มีจารึกถึงพระองค์เหมือนกัน จึงได้สร้างพระธาตุทั้งสองแห่งครอบสถูปเดิม แล้วมีพิธีฉลองพระธาตุพร้อมกันทั้งสองแห่งในปีมะโรง สักขาด (จุลศักราช) ได้ 64 ตัว เดือน 5 เพ็ญวันจันทร์ และมีการทำทานทะนะบำรุงพระธาตุทั้งสองเรื่อยมา คู่กับความเจริญรุ่งเรืองของเมืองเชียงของ

ในบันทึกประวัติ การสร้างเมืองเชียงของโดยขุนภูนพิเลขกิจ กล่าว่า ครั้งเจ้าอริยะแปงเมืองได้สร้างองค์เจดีย์เพียงแต่ วัดไชยะสถาน และสร้างพระกัจจายนะ 1 องค์ ไว้ในโบสถ์เล็กแห่งหนึ่งทางทิศใต้พระวิหาร ได้สร้างรูปกุมภัณฑ์ใหญ่รูปหนึ่งหลังโบสถ์เล็กนอกฝาผนัง เมื่อพม่าเข้ามาตีเมืองเชียงแสนและเชียงของ เจ้าเมืองและคนเชียงของได้หนีไปอยู่เมืองน่าน หลักจากพม่าสิ้นอิทธิพลในล้านนาแล้ว เจ้ารำมะเสนบุตรเจ้าอริยะได้มาบูรณะฟื้นฟูเมืองและวัดทั้งสองขึ้นมาใหม่ ต่อมาในปี พ.ศ. 2424 ตรงกับ ร.ศ. 110 เจดีย์วัดหลวงถูกฟ้าผ่าพังหักลง เจ้าจิตวงษ์เจ้าเมืองเชียงของในขณะนั้นจึงได้ชักชวนประชาชนบูรณะซ่อมแซมขึ้นมาใหม่ขยายฐานให้ใหญ่และสูงขึ้นดังปัจจุบัน ในส่วนของพระวิหารวัด เจ้าจิตวงษ์ได้บูรณะเมื่อปี พ.ศ. 2457 และพระวิหารวัดหลวงได้ทรุดโทรมลงอีกครั้ง ขุนภูนพิเลขกิจได้ปรึกษากับพ่อค้าชาวจีน และศรัทธาวัดร่วมกันบูรณะใหม่จนเสร็จเรียบร้อย ทำบุญฉลองเมื่อ ปี พ.ศ. 2474 ส่วนรูปกุมภัณฑ์ที่เจ้าจิตวงษ์ได้สร้างไว้หลังโบสถ์ เจ้าอธิการสำอางค์ใช้มือทุบเอาเขี้ยวกุมภัณฑ์ออกทั้งหมดทำให้เสียรูปทรงและบางแห่งหักพังไป พระวิหารวัดหลวงได้บูรณะอีกครั้งในสมัยพระอธิการอานนท์ จิตธมโมในปี พ.ศ. 2514 และเสร็จสิ้นในปี พ.ศ. 2515 พระวิหารวัดหลวงและพระธาตุวัดหลวงได้อยู่คู่วัดและคู่เมืองเชียงของ จนเจริญมาตามลำดับ นับได้ว่าเป็นที่เคารพศรัทธาของชาวบ้านตั้งแต่ทุ่งดุก สถาน และฝั่งลาว มาใหว้พระธาตุร่วมกันกับคนในเวียงเชียงของทุกปี โดยได้ถือเอาวันวิสาขะบูชาเป็นวันไหว้พระธาตุมาแต่กาลก่อน

อนุเคาระห์ข้อมูลจาก เจ้าอาวาสวัดหลวง , กลุ่มรักษ์เชียงของ